Het Proces Achter het Vinden van de Beste CPU-Koeler

Je bent lekker aan het gamen, maar na een half uurtje merk je dat het toch niet soepel loopt. Je hebt een goede processor en een videokaart waar je u tegen zegt, dus daar ligt het niet aan. Je ontdekt dat de binnenkant te warm wordt en dan vooral je processor. Wat je nodig hebt, is de beste CPU-koeler!

Alleen er is zoveel aanbod, dus wat is nu de beste? Ik heb het voor je uitgezocht en vertel je in dit artikel alles wat je moet weten. Misschien staat je nieuwe CPU-koeler wel in de top 5 hieronder!

Waarom een CPU-koeler aanschaffen?

Net als een ketting is je computer is net zo sterk als de zwakste schakel. Je hebt niets aan het beste moederbord, een stevige processor en een krachtige videokaart, als de prestaties van de processor terug worden geschroefd vanwege oververhitting.

De eerste keuze die je moet maken is wat voor type koeler je wilt. Dit hangt af van wat je verlangt van je computer. Voor de meeste mensen is een goede luchtkoeler meer dan voldoende, maar zodra je hoge prestaties van je pc gaat vragen, heb je meer aan waterkoeling of hybride koelers (een combinatie van lucht- en waterkoeling). Dit is alleen wel wat duurder.

Een krachtige koeler die compatibel is met je moederbord zorgt dat je computer soepel blijft lopen. Hoe groter het koelvermogen ten opzichte van de kracht van je processor, hoe beter je CPU blijft werken en hoe minder hard je koeler hoeft te draaien. Dit betekent dus ook dat je computer stiller blijft.

Het is dus zeker belangrijk dat je een goede CPU-koeler vindt, maar hoe bepaal je dat nou? In de koopgids onder onze top 3 vertel ik je wat je moet weten voor de aanschaf ervan.

Koopgids: hoe kies ik de beste CPU-koeler?

Net als dat er heel veel processoren te koop zijn, vind je ontzettend veel CPU-koelers. Het uitzoeken van de beste koeler voor je pc is dus best een uitdaging. Ik ben er voor je ingedoken en vertel je in deze koopgids waar je op moet letten. Laten we een kijkje gaan nemen. 👀

Wat is je type?

Het eerste punt waar je bij stil moet staan wanneer je op zoek gaat naar een CPU-koeler, is welk type je nodig hebt. Dit hangt volledig af van hoe krachtig je pc is en hoeveel je van je pc gaat vragen. Er zijn drie verschillende soorten CPU-koeler verkrijgbaar:

• Luchtkoeling – Een ventilator die door luchtstroom koele lucht aantrekt en warme lucht afdrijft.
• Waterkoeling – Een systeem bestaande uit een radiator, slangen en een ventilator. De vloeistof loopt langs het component bij de processor en neemt de warmte mee naar de radiator waar de vloeistof wordt gekoeld door een ventilator voordat het weer terugloopt richting de processor.
• Hybride – Een combinatie van de twee systemen hierboven, maar dan met een extra ventilator gericht op de CPU voor extra koeling.

Elk systeem heeft zo zijn eigen voor- en nadelen. Laten we even wat verder hierop inzoomen.

Luchtkoeling

In de afdeling luchtkoeling bevindt zich nog een andere opsplitsing: top-flow-ventilatoren en tower-ventilatoren. Een top-flow-koeler is zoals de naam suggereert een ventilator die gericht is op de CPU en simpelweg koele lucht naar beneden op de heat sink blaast. Van de twee is deze compacter en naast de CPU koelt het je goede voeding voor je pc. Dat is mooi meegenomen.

De tower-koeler bestaat uit een metalen plaat die via heatpipes is verbonden met koelribben. De ventilator blaast lucht over deze koelribben waardoor koele lucht weer teruggevoerd wordt richting de CPU. Een tower-koeler is wat dat betreft efficiënter, omdat het oppervlakte die gekoeld wordt groter is dan bij een top-flow-koeler. Het systeem neemt echter meer ruimte in de kast in. ¹Falk, R. (2016) 'A brief explanation on CPU coolers'¹

Sommige luchtkoelers bestaan uit één ventilator, maar je hebt ook systemen met twee ventilatoren. Deze werken efficiënter dan systemen met een enkele ventilator. Dit komt doordat bij een koeler met dubbele ventilator de ene zorgt voor de aanvoer van koele lucht en de ander voor de afvoer van warme lucht. Dus als je de ruimte in je kast en in je portemonnee hebt, is dit zeker aan te raden.

Interessant allemaal, maar wat zijn eigenlijk over het algemeen de voordelen en nadelen van een luchtgekoeld systeem?

Waterkoeling

Een watergekoeld systeem is dus een compleet systeem van radiator, slangen en ventilator. Hierom wordt het ook wel all-in-one (AIO) genoemd. Op de heat sink zit een waterblok dat de afgegeven warmte van de CPU opneemt en afvoert via een slang. De verwarmde vloeistof komt terecht in de radiator die door een ventilator gekoeld wordt, net als bij een auto.

Nadat de vloeistof uit de radiator komt, is het afgekoeld en loopt het weer terug richting het waterblok waar het opnieuw warmte opneemt en wegvoert. Water of koelvloeistof geleid beter dan lucht. Hierdoor zijn waterkoelers over het algemeen efficiënter dan luchtkoelers. Ideaal voor apparaten waar hoge prestaties van geëist worden.

Hybride

Zoals gezegd is dit een combinatie van lucht- en waterkoeling. Hierdoor heb je de voordelen van beide systemen. Dit is nodig wanneer je echt het uiterste vraagt van je systeem en je de CPU tot het maximum overklokt.

Overklokken is het verhogen van de werksnelheid van een component, zoals een CPU, GPU of RAM. Dit tempo noemen we ook wel kloksnelheid. Een hogere kloksnelheid leidt tot verbeterde prestaties, maar het verhoogt ook de warmteproductie en het stroomverbruik van de componenten. Wanneer dit niet goed gekoeld wordt, heb je kans op beschadiging van de hardware.

Geheid compatibiliteit

Het is belangrijk dat de koeler goed samenwerkt met je systeem. Kijk daarom goed naar het socketnummer van het moederbord en de CPU-koeler. Een socket (ook wel de processorvoet) is de fysieke interface op het moederbord waarin de processor wordt geplaatst. Het houdt de CPU op zijn plaats en biedt tegelijkertijd de nodige elektrische verbindingen tussen de CPU en het moederbord.

Elke CPU-fabrikant heeft zijn eigen specifieke socketontwerp, wat betekent dat niet alle CPU's compatibel zijn met alle moederborden. De CPU-koeler is meestal bevestigd op de CPU via een montagesysteem dat gebruikmaakt van de socket en bevestigingspunten op het moederbord. Daarom moet het socketnummer van het moederbord en de CPU-koeler overeenkomen.

Dit vind je vaak terug in de productomschrijving, handleiding of op de verpakking van het moederbord en de CPU-koeler zelf. Zoek dit dus even op voordat je over gaat tot de aankoop van het koelsysteem.

CPU-koelers vergelijken

Koelvermogen - Cool, cool, cool

Een belangrijke indicator van wat een CPU-koeler goed maakt, is uiteraard het koelvermogen. Dit wordt weergegeven in watt en staat ook wel bekend als thermal design power (TDW). Hoe hoger het wattage, hoe krachtiger de koeler. Dit is van groot belang als je veel vraagt van je processor.

Het is uiterst essentieel dat dit wattage op zijn minst aansluit op dat van je processor. Als het TDW van je koeler lager is dan dat van je processor, is de CPU niet in staat optimaal te werken. Als de processor te warm wordt, gaat hij trager werken zodat oververhitting voorkomen wordt. Dit heet thermal throttling. Dat wil je natuurlijk voorkomen.

Op de verpakking of in de productomschrijving van de CPU vind je de TDW van de chip. Het koelvermogen van de koeler moet minstens hetzelfde wattage hebben als je processor, maar is bij voorkeur hoger. Hierdoor hoeft de koeler niet op de toppen van zijn kunnen te draaien, waardoor hij stiller is en langer meegaat.

Geluidsniveau - Dat kan stiller!

De externe geluidskaart is niet de enige die voor geluid zorgt in je computer. Zelfs de beste optische drive maakt geluid, alleen lang niet zoveel geluid als een ventilator op volle toeren. Die hoge, aanhoudende toon is zo irritant wanneer je rustig aan het gamen bent.

Als je dit wilt voorkomen, moet je goed letten op hoeveel decibel (dB) de koeler op maximumsnelheid produceert. Dit gaat hand in hand met waar ik het hierboven over had. Een krachtige CPU-koeler heeft nooit de noodzaak om op volle kracht te draaien, waardoor hij stiller zal zijn. De bouw van de koeler is daarentegen ook zeker een meespelende factor.

De afmetingen de maat nemen

Tot slot wil je dat de CPU-koeler ook in de computerkast past. Niet elke kast is hetzelfde en het hangt ook af van de ruimte die andere onderdelen innemen zoals een netwerkkaart. Zo heb je benamingen als ATX, mini-tower, full tower en super tower. ²Ross, K. (2022) 'PC Case Sizes - The Complete Guide' Hoe dan ook, kijk vooral hoe groot de kast is en hoeveel ruimte de koeler inneemt.

Het is irritant als de koeler zo hoog is dat je de kast niet meer dicht krijgt of zo breed is dat er geen ruimte meer is voor de beste capture card die je laatst kocht. Controleer dus nog even hoeveel ruimte de CPU-koeler inneemt voordat je hem koopt.

De 5 beste CPU-koelers onder elkaar

Veelgestelde vragen over CPU-koelers

Dat waren de belangrijkste dingen waar je op moet letten bij het aanschaffen van een CPU-koeler. Mis je toch nog iets? Wie weet is je vraag één van de meestgestelde vragen over CPU-koelers en beantwoord ik het hieronder.

Hoe achterhaal je het soort socket van de CPU?

Bekijk de specificaties van je computer, open de computerkast of gebruik tools als CPU-Z of HWiNFO zodat je de naam van de CPU vindt. Ga naar de website van de fabrikant van de CPU (bijv. Intel of AMD) en zoek naar de specificaties van de CPU. Hier kun je informatie vinden over het type socket dat de CPU nodig heeft.

Wat is de meest efficiënte plaatsing van ventilatoren in de computerkast?

Houd hierbij rekening met de richting van de luchtstroom. Idealiter heb je minstens twee ventilatoren. Eén aan de voorkant die koele lucht de kast in brengt en één aan de achterkant die de warme lucht uit de kast blaast. Zorg er in ieder geval voor dat de luchtstroom langs de vitale componenten loopt, zoals de CPU, grafische kaart en harde schijven.

Extra koelers gericht op de componenten helpen zeker bij goede koeling van je systeem. Deze hebben ook luchttoevoer nodig en moeten de warme lucht richting de uitlaat van de kast blazen in plaats van tegen de stroom in. Let hier dus op.

Wat is PWM-ondersteuning?

PWM staat voor pulse width modulation en is een technologie die de snelheid van de ventilator aanpast aan de benodigde koeling. Dit is een belangrijk kenmerk, als je streeft naar een stille werking van je systeem. De ventilatorsnelheid is alleen hoog als dit nodig is, waardoor de koeler stiller is en meer energie bespaart dan een koeler zonder pulse width modulation.

Wat is thermal throttling?

Thermal throttling is een mechanisme waarbij de prestaties van bijvoorbeeld een CPU worden verminderd ter preventie van oververhitting. De computer verlaagt de kloksnelheid van de CPU, zodat het minder warmte produceert. Dit verlaagt de werkkracht van de CPU en dus de algehele prestaties van de computer.

Conclusie

Ik hoop dat je zo voldoende informatie hebt om de beste CPU-koeler voor jezelf te vinden. Bedenk in ieder geval welk type koeler je wilt. Let daarbij op of de koeler qua socket en qua vermogen compatibel is met je CPU. De afmetingen van het apparaat zijn ook van belang evenals de hoeveelheid decibels die de koeler op zijn toppunt produceert.

Ik wil je in ieder geval ontzettend bedanken voor het lezen van mijn artikel. Mocht het je geholpen hebben dan hoor ik dat graag! Net als wanneer je nog vragen hebt trouwens. Vul in beide gevallen het feedbackformulier hieronder in en laat het ons weten.

Bronnen

• 1
  Falk, R. (2016) 'A brief explanation on CPU coolers'¹
  
  

  Het warmteputje – Een heat sink is een onderdeel waarmee warmte van een elektronische component, zoals een CPU, GPU of een andere chip afgevoerd wordt. Dit bestaat meestal uit een koperen, aluminium of legeringscomponent met een groot oppervlak. Het oppervlak bestaat uit vinnen, ribben of platen die het contactoppervlak van de heat sink met de omgevingslucht vergroten.

  Sommige luchtkoelers bestaan uit één ventilator, maar je hebt ook systemen met twee ventilatoren. Deze werken efficiënter dan systemen met een enkele ventilator. Dit komt doordat bij een koeler met dubbele ventilator de ene zorgt voor de aanvoer van koele lucht en de ander voor de afvoer van warme lucht. Dus als je de ruimte in je kast en in je portemonnee hebt, is dit zeker aan te raden.
  
  Interessant allemaal, maar wat zijn eigenlijk over het algemeen de voordelen en nadelen van een luchtgekoeld systeem?
  
  

  Voordelen:

  • Eenvoudig te installeren
  • Bieden in de meeste gevallen genoeg koeling
  • Goede prijs-kwaliteit verhouding

  Nadelen:

  • Minder geschikt bij hoge prestaties dan waterkoeling
  • Past niet altijd even goed in de computerkast

  Waterkoeling

  Een watergekoeld systeem is dus een compleet systeem van radiator, slangen en ventilator. Hierom wordt het ook wel all-in-one (AIO) genoemd. Op de heat sink zit een waterblok dat de afgegeven warmte van de CPU opneemt en afvoert via een slang. De verwarmde vloeistof komt terecht in de radiator die door een ventilator gekoeld wordt, net als bij een auto.
  
  Nadat de vloeistof uit de radiator komt, is het afgekoeld en loopt het weer terug richting het waterblok waar het opnieuw warmte opneemt en wegvoert. Water of koelvloeistof geleid beter dan lucht. Hierdoor zijn waterkoelers over het algemeen efficiënter dan luchtkoelers. Ideaal voor apparaten waar hoge prestaties van geëist worden.
  
  

  Voordelen:

  • Efficiëntere koeling dankzij betere warmtegeleiding
  • Stiller, omdat de ventilator minder hard hoeft te draaien
  • Er blijft geen warme lucht in de kast hangen

  Nadelen:

  • Slechtere prijs-kwaliteit verhouding door hogere prijs
  • Lastige installatie vanwege complexiteit
  • Gevoeliger voor schade dankzij kans op lekkages

  Hybride

  Zoals gezegd is dit een combinatie van lucht- en waterkoeling. Hierdoor heb je de voordelen van beide systemen. Dit is nodig wanneer je echt het uiterste vraagt van je systeem en je de CPU tot het maximum overklokt.
  
  Overklokken is het verhogen van de werksnelheid van een component, zoals een CPU, GPU of RAM. Dit tempo noemen we ook wel kloksnelheid. Een hogere kloksnelheid leidt tot verbeterde prestaties, maar het verhoogt ook de warmteproductie en het stroomverbruik van de componenten. Wanneer dit niet goed gekoeld wordt, heb je kans op beschadiging van de hardware.
  
  

  Voordelen:

  • Best of both worlds
  • Ventilator geeft extra koeling op de CPU
  • Nog stiller

  Nadelen:

  • Nog een slag duurder dan waterkoeling

  Geheid compatibiliteit

  Het is belangrijk dat de koeler goed samenwerkt met je systeem. Kijk daarom goed naar het socketnummer van het moederbord en de CPU-koeler. Een socket (ook wel de processorvoet) is de fysieke interface op het moederbord waarin de processor wordt geplaatst. Het houdt de CPU op zijn plaats en biedt tegelijkertijd de nodige elektrische verbindingen tussen de CPU en het moederbord.
  
  Elke CPU-fabrikant heeft zijn eigen specifieke socketontwerp, wat betekent dat niet alle CPU's compatibel zijn met alle moederborden. De CPU-koeler is meestal bevestigd op de CPU via een montagesysteem dat gebruikmaakt van de socket en bevestigingspunten op het moederbord. Daarom moet het socketnummer van het moederbord en de CPU-koeler overeenkomen.
  
  Dit vind je vaak terug in de productomschrijving, handleiding of op de verpakking van het moederbord en de CPU-koeler zelf. Zoek dit dus even op voordat je over gaat tot de aankoop van het koelsysteem.
  
  

  CPU-koelers vergelijken

  No products.

  Koelvermogen - Cool, cool, cool

  Een belangrijke indicator van wat een CPU-koeler goed maakt, is uiteraard het koelvermogen. Dit wordt weergegeven in watt en staat ook wel bekend als thermal design power (TDW). Hoe hoger het wattage, hoe krachtiger de koeler. Dit is van groot belang als je veel vraagt van je processor.
  
  Het is uiterst essentieel dat dit wattage op zijn minst aansluit op dat van je processor. Als het TDW van je koeler lager is dan dat van je processor, is de CPU niet in staat optimaal te werken. Als de processor te warm wordt, gaat hij trager werken zodat oververhitting voorkomen wordt. Dit heet thermal throttling. Dat wil je natuurlijk voorkomen.
  
  Op de verpakking of in de productomschrijving van de CPU vind je de TDW van de chip. Het koelvermogen van de koeler moet minstens hetzelfde wattage hebben als je processor, maar is bij voorkeur hoger. Hierdoor hoeft de koeler niet op de toppen van zijn kunnen te draaien, waardoor hij stiller is en langer meegaat.
  
  

  Geluidsniveau - Dat kan stiller!

  De externe geluidskaart is niet de enige die voor geluid zorgt in je computer. Zelfs de beste optische drive maakt geluid, alleen lang niet zoveel geluid als een ventilator op volle toeren. Die hoge, aanhoudende toon is zo irritant wanneer je rustig aan het gamen bent.
  
  

  

  Als je dit wilt voorkomen, moet je goed letten op hoeveel decibel (dB) de koeler op maximumsnelheid produceert. Dit gaat hand in hand met waar ik het hierboven over had. Een krachtige CPU-koeler heeft nooit de noodzaak om op volle kracht te draaien, waardoor hij stiller zal zijn. De bouw van de koeler is daarentegen ook zeker een meespelende factor.
  
  

  De afmetingen de maat nemen

  Tot slot wil je dat de CPU-koeler ook in de computerkast past. Niet elke kast is hetzelfde en het hangt ook af van de ruimte die andere onderdelen innemen zoals een netwerkkaart. Zo heb je benamingen als ATX, mini-tower, full tower en super tower. ²Ross, K. (2022) 'PC Case Sizes - The Complete Guide'
• 2